ریشه ها و پیامدهای حوادث یمن
گفتوگو با دكتر سيّد عصام العماد
مذهب رسمی یمن سلفیگری و وهابیت است. خیلی از شیعیان زیدی و غیر زیدی در طول این سالها به وهابيّت گرایش پیدا کردند. مدارس و مساجد یمن باید مجوز فعالیت خود را از وهابیها بگیرند و تا پیش از این، شیعیان حقّ بسیاری از فعالیتها را نداشتند. همین امر باعث شد که دولت یمن و عربستان گمان کنند كه میتوانند یک هفتهای شیعیان یمن را نابود کنن
گفتوگو با دكتر سيّد عصام العماد
اشاره:
سید عصام العماد، نویسنده و امام جمعة سابق وهابیان در یمن بود كه، پانزده سال قبل، پس از وقوع اتفاقاتی، مجموعه آثار شیخ مفید را به عنوان قویترین عالم متقدّم شیعی و شخصیتی که با امام زمان(ع) ارتباط داشته، با هدف نقد و طعن و ردّ تشیع مطالعه میکند. کتابها که تمام میشود، عصام پاسخ تمام شبهات قرن بیست و یکم وهابیها را در کتابهای او مییابد. در نهایت ناباوری، خانوادهاش که از جمله افراد شناخته شدة وهابی و زیدی هستند شیعة امامیه و مجذوب شخصیت امام علی(ع) میشوند و به ایران کوچ میکنند. او پیش از این در ردّ امام علی(ع) کتاب نوشته بود امّا اکنون خود را وقف نام و یاد امام علی(ع) میکند و تنها از ایشان و برای ایشان میگوید. عصام معتقد است برای شناختن بهتر امام مهدی(ع) باید امام علی(ع) را به خوبي بشناسیم.
عصام العماد مدتهاست نتوانسته به یمن برود، چون در خوشبینانهترین حالت باید خانه نشین باشد. عصام بسیاری را شیعه کرده که مشهورترین آنها دکتر امینه مراکشی، ساکن آمریکاست که در پی مناظرات شش ماهة او با عثمان الخمیس ـ شخصیت مطرح وهابی و ناصبی ـ شیعه شد. طعن و تهمت و شبنامههای وهابیها برای او تفریح و عادی شده است و چندان به آنها اعتنا نمیکند. نیمه شب جمعهای تا نزدیکیهای سحر مزاحم ایشان شدیم تا گفتوگویی دربارة حوادث یمن در این روزها با ایشان داشته باشیم. امید که مقبول طبع خوانندگان شریف موعود قرار گیرد.
- لطفاً برای آغاز گفتوگو بفرمایید ترکیب جمعیّتی یمن از حیث مذهبي و ديني چگونه است؟
یمن حدود 24 میلیون نفر جمعیّت دارد که از این تعداد حدود چهار و نیم میلیون نفر شیعهاند، یهودیان در اقلیت مطلق قرار دارند و بقیه سنّیاند. یمن ترکیبی است از وهابیها و شیعیان که شیعیان به سه دستة زیدی، امامی و اسماعیلی تقسیم میشوند. نکتة جالبی که وجود دارد این است که پس از درگیریهای اخیر، اختلاف مذهبی میان شیعیان از بین رفته و هرسه دسته در کنار هم قرار گرفته اند؛ چون هدف عربستان و یمن نابودی پیروان امام علی(ع) است و چندان به دیگر ائمه(ع) کاری ندارند. آنها دنبال این هستند که نام امام علی(ع) را از یمن حذف کنند. در مقابل شیعیان با تفاوت در گرایشها همه در جبهة دفاع از امام علی(ع) قرار گرفتهاند.
- وهابیت چطور به یمن راه یافت؟
وهابیت در یمن، از دویست سال پیش و زمان شیخ محمد عبدالوهاب نفوذ پیدا کرده الآن تا زاهدانِ ایران و شهرهای آلمان به شدت فعال است و اعزام نیرو دارد. میتوان میزان نفوذ آن را در کشور کوچکی مثل یمن که 1900 کیلومتر مرز مشترک با هم دارند فهمید. الآن مدارسي در یمن وجود دارد که از ابتدایی تا آخرين مدارج در آن تحصیل ميکنند. رهبر القاعده یعنی اسامه بن لادن، اصالتاً یمنی است و آنهایی که گفته میشود برجهای دوقلو را منفجر کردند نیز، یمنی بودند.
مذهب رسمی یمن سلفیگری و وهابیت است. خیلی از شیعیان زیدی و غیر زیدی در طول این سالها به وهابيّت گرایش پیدا کردند. مدارس و مساجد یمن باید مجوز فعالیت خود را از وهابیها بگیرند و تا پیش از این، شیعیان حقّ بسیاری از فعالیتها را نداشتند. همین امر باعث شد که دولت یمن و عربستان گمان کنند كه میتوانند یک هفتهای شیعیان یمن را نابود کنند. الآن هفت سال ميگذرد و آنها نه تنها موفق نشدهاند بلكه تشیع رشد روز افزونی در یمن پیدا کرده است. علت این رشد تازه هم این است که از سویی به دنبال این مقاومت و انتشار اخبار آن، برای مردم یمن این سؤال پیش آمده که چرا با آنان چنین رفتاری میشود و از سوی دیگر دو ارتش یمن و عربستان و القاعده با همة امکاناتشان نتوانستهاند این گروه کوچک را شکست بدهند.
این پیروزیها خودش یک تبلیغ جدی براي شیعه شد. بسیاری از آنانکه وهابی شده بودند، پس از جنگ، دوباره شیعه شدند. البته چون در شرایط جنگ هستند خیلی فرصت تحقیق و مطالعه دربارة جزییات فرقهها ندارند و اجمالاً همه شیعهاند و در کنار هم با دشمن مشترک میجنگند. هر چند برخلاف گذشته مفاهیمی مثل عاشورا، غدیر و مهدویت برای آنها کاملاً جا افتاده است. هرچند دربارة اینکه آیا امام مهدی(ع) به دنیا آمده یا نه میان فرقههای مختلف اختلاف وجود دارد. جالب اينجاست كه در چنين تركيب جمعيّتي، در یمن انتخاباتی صوری انجام میشود و فردی وهابی رییس جمهور میشود!
- آيا شیعیان امامی در طول سالهای اخیر رشد داشتهاند؟
پس از پیروزی انقلاب اسلامی و حوادث پس از آن، شیعه در یمن گسترش زیادی داشته است. عده ای با کتابهای تیجانی و سید شرف الدین و عدهای هم با ماجراهای راه یافتگان یا تماشای شبکههای ماهوارهای شیعی، توفیق شناخت و ورود به تشیع را یافتهاند. یکی از اشتباهات استراتژیکی که در طول سالهای گذشته اتفاق افتاد و خود مسئولان یمنی هم به آن اذعان دارند، این است که پس از روی کار آمدن صدام با دولت یمنی توافق شد كه شيعيان به ایران مهاجرت نکنند و به سپاه بدر نپیوندند، و به همين دليل شرایط ورود اعراب عراقی به یمن تسهیل شد. به خصوص که رییس جمهور یمن، خودش وهابی و بعثی بود. از آن پس تعداد زیادی از عراقیان به یمن مهاجرت کردند و در مناطق مختلف ساکن شدند و به مشاغل متفاوت مبادرت ورزیدند. عراقيها در حال حاضر در شهر و روستا و مشاغل بالاستی و پایین دستی یمن قابل مشاهدهاند.
حدود هفتاد درصد قبایل عراقی مانند مالک اشتر اصالتاً یمنی هستند و نسب آنان تا کنون حفظ شده است و نسب امثال آیت الله مالکی از مراجع عراق به مالک اشتر میرسد. علاوه بر آن، یمن و عراق، هر دو، زبان رسمی شان عربی است. مهاجرت عراقيها که معمولاً شیعه بودند، در گسترش تشیع در یمن نقش بسزایی داشته است. آنان چنان در ارتش نفوذ کردند که به رییس جمهور اعلام خطر شد.
نکتة مهمی که باید در اینجا متذکر شوم این است که تا پیش از پیروزی انقلاب اسلامی سطح اطلاعات دینی شیعیان یمن به حدّی پایین بود که حتی از غدیر و عاشورا خبر نداشتند و تنها شیعیان شناسنامهای به شمار میآمدند.
البته تا پیش از جنگ، تعداد حسینیهها محدود و اعضای شرکت کننده در این حسینیه ها ثابت بود امّا بعد از جنگ که دستور تعطیلی حسینیهها را داده، دهها و شاید صدها حسینیة زیرزمینی به راه افتاده و تعداد بسیاری در مراسمهای مختلف این حسینیهها شرکت میکنند.
- دربارة حوثی برای ما بگویید و اينكه آیا او زنده است؟
حوثی، شخصیتی پنجاه ساله است که دولت يمن میگوید کشته شده و حوثیها میگویند زنده است. البته آنچنان این جریان محکم و ریشه دار است که خیلی مهم نیست چه کسی رهبر آنان باشد. با آن اعتقادی که آنان به «نهج البلاغه» و «صحیفة سجادیه» دارند میدان مبارزه را خالی نمیکنند. در ضمن میگویند در صورت نبود حوثی برادرش میتواند رهبری جریان را به عهده بگیرد.
- چطور شد اینقدر جریان حوثی مشهور شد؟
یکی از اشتباهات جالب رسانههای یمن این بود که قبل از جنگ، به بهانههاي مختلف، به منظور طعن و تمسخر حوثی عناوین مختلف مطالبش را دربارة و برائت از شیخین، شفاعت و... پخش میکردند. این سخنرانیها در جمعی محدودي بیان شده بود كه دولت، آنها را پس از حملة ناگهانی به منزل حوثي به دست آورده و منتشر میکنند. حرفهای او منطقی و عقلانی است و به اذعان خود عربستانیها حوثی از حیث جذابیت، اتقان و روانی مطالب در تمام شبه جزیره بینظیر است. از نانوا و رفتگر گرفته تا استاد دانشگاه، همه مطالب او را میشنوند و تحت تأثیرش قرار میگیرند. اگر یک نفر از یک محله یا روستا تحت تاثیر قرار بگیرد بقیة اهل محل و روستا را متحوّل میکند. حداکثر امکانات تبلیغی حوثیها یک رادیوی محلی است، اما دشمنان او از تمام امکانات تبلیغی خود برای انتشار این دیدگاهها و سخنرانیها استفاده میکنند. هرچند به ایرانیها پیشنهاد دادم یک شبکه راه بیندازند و فقط سخنرانیهای حوثی را پخش بکنند بدون آنکه نیاز به بودجة چندانی باشد امّا هنوز عمل نکردهاند. عربستانیها اعتراف کردهاند ضرر سخنرانیهای حوثی بیشتر از بمبها و درگیریهای آنها است. در شرایطی که رییس جمهور یمن اعلام کرده همراه داشتن نوار حوثی جرم است، حداقل ده سایت به انتشار این سخنرانیها ميپردازند. تا چندی پیش بسیاری از شیعیان دنیا گمان میکردند جنگ يمن یک جنگ داخلی و قبیلهاي است امّا الآن ـ الحمدلله ـ مطلب برای همه روشن شده و فهمیدهاند ماجرا چیست.
دولت یمن تبلیغات منفی بسیاری دربارة حوثیها میکند که اينها کثیف، خشن، بیرحم و... هستند امّا همینکه یک نفر به واسطة مسافرت یا حتی اسارت، از نزدیک با حوثیها برخورد میکند و حسن رفتار آنان را میبیند ناخواسته، به یک مبلّغ جدی برای حوثیها بدل میشود. آنها بهترین خوراک، پوشاک و مسکن را همراه با مبلغی پول به اسرا میدهند. آنها فعالیتهای بشردوستانه ای را برای بسیاری از مناطق محروم، حتی غیر شیعه انجام داده و برای آنان راه، برق، بیمارستان و... آوردهاند. در ابتدا مردم یمن چندان تصور خوبی از حوثیها نداشتند و از آنان خوششان نمیآمد اما الآن ورق کاملاً برگشته است. علت آن هم مجموعة اشتباهات دشمن و حُسن رفتار و برخورد خود آنان است.
حوثیها برای جلب حمایت و محبت مردم، شهر و روستاها را آباد میکنند و دولت یمن و عربستان آنها را بمباران میکنند. طبیعی است که مردم، حامی حوثیها شوند و دشمنِ این دو دولت. سربازان یمنی و عربستانی در طول حمله، به شهر و روستاهایی که میروند هم از غذا و مرغ و پول ساکنان دزدی میکنند و هم نوامیس آنان را مورد تعرض و شهوترانی خود قرار میدهند. در مقابل، حوثیها اهل طاعت و عبادت و خدمت رسانی به مردم هستند. آن دسته از وهابیان اهل حساب و کتاب داد میزنند این سربازان را از اين مناطق بیرون کنید چون سوءرفتار آنها به نفع حوثیهاست و یک
تبلیغ مؤثّر غیر مستقیم برای آنان به شمار میآید.
شبکههایی مثل الجزیره مرتب در تحلیلهایشان بحث «شیعه هراسی» را مطرح میکنند که این ماجرای یمن نشان میدهد شیعیان در حال قدرتمند شدن هستند. در حال حاضر عربستان برای مبادلة اسرا با حوثیها وارد گفتوگو شدهو این نشان دهندة قدرت حوثیهاست.
- با توجه به اینکه ايّام غدیر را پشت سر گذاشتيم، این رویداد تاریخی چه تأثیری بر شرایط کنونی یمن داشته است؟
یکی از عواملی که جنگ را تشدید میکند، موضوع غدیر است. سال گذشته دولت یمن اعلام کرد هر کس برای عید غدیر جشن بگیرد، کشته میشود. حوثی به پیروانش دستور داد نیمه شب به کوهها بروند و در آنجا آتش روشن کنند تا دست عوامل دشمن به آنها نرسد.
مردم يمن قبلاً با فرهنگ غدیر آشنا نبودند. الآن ثمرات فرهنگی این جنگ واقعاً خوشحال کننده است. قبلاً سایتهای یمنی، ما را به جرم شیعه بودن طرد می کردند اما الآن همانها به ما درود می فرستند که شما تنها کسانی هستید که توانسته اید در برابر اینها مقاومت کنید. به هرحال سنیها هم از دولت وهابی یمن خستهاند. کار به جایی رسیده که وقتی نیروهای نظامی متعرض مردم میشوند، مردم آنها را چنین نفرین میکنند که، امیدوارم یک حوثی بیاید و تو را بکشد. الآن، حوثیها نماد و سمبل مقاومت شدهاند. یکی از شخصیتهای معروف یمن به رییس جمهور چنین اعتراض کرده که شما چنان نتایج عکس از رفتارتان گرفتهاید که دختر هفت سالة من از من می پرسد شما چرا «نهج البلاغه» را آتش میزنید؟! مگر در آن چه نوشته است؟
چند هفتة قبل چند سرهنگ یمنی را رسماً اعدام کردند كه جرمشان کمک به حوثیها بود. مردم یمن، حتی بخشی از ارتشیها چون حوثیها را مظلوم و دولت را ظالم میدانند، از کمک کردن به حوثیها دریغ نمیکنند. 70 درصد منطقة نجران اسماعیلی هستند که آنها برای حفظ و بقای خود تا آنجا که می توانند به حوثيها کمک کرده اند تا برخلاف میل عربستانیها نقشة مذهبی منطقه عوض نشود.
- آیا واقعاً از ابتدای جنگ هدف دولتهاي درگير این بود كه همة شیعیان را بکشند؟
بله اينها همانند صدام عمل میکنند و هدفشان محو کامل شیعه از روی نقشة یمن است. همین امشب یک روستا را بمباران کردند و همة ساکنان آن را کشتند. البته آنان می توانند زنها و پیران و کودکان را بکشند اما حوثی ها و بسیجیهای یمن را نه؛ چون هم پناهگاه دارند و هم مسلّحاند و میدانند به کجا پناه ببرند و فرار کنند. حوثیها عربستانیها را مسخره میکنند که شما در طول این روزها فقط مردم بی پناه را میکشید بی آنکه یک نفر از ما کشته شود. البته عربستانیها دقیقاً میدانند چه میکنند و برایشان مهم کشتن شیعیان است؛ چه زن و کودک باشد، چه یک مجاهد و سرباز. عربستان به دنبال هجرت دادن یا نابود کردن شیعیان هستند.
- چه شد كه عربستان وارد درگیریها شد؟
علت ورود عربستان به ماجرا این است كه عربستان خیلی احساس خطر میکند. شیعه در ایران، لبنان، عراق و بقیة جاها دارد قویتر میشود. تا الآن میگفتیم هلال شیعی امّا اكنون با یمن دایره کامل میشود و وهابيها در محاصرة شیعیان قرار میگیرند. رییس جمهور یمن، ایران و حزب الله لبنان را حامی و مقصر اصلی این جریانات معرفی می کند. چون تحلیل آنها از این قرار است که اساساً غیر ممکن است ایران در این ماجرا دخالتی نداشته باشد و از حوثیها حمایت نکند والّا مثل حالتی ميشود که فرزندی را به قصد كشت بزنند اما پدرش هیچ اقدامی نکند
.
سید حسن نصرالله چند روز پیش گفته بود شما روزی از من درخواستی کردید که فلان شخص را که در جنگ سی و سه روزه گرفتید آزاد کنید و من اجابت کردم و من هم الآن از شما درخواست دارم جنگ را متوقف کنید. اما رییس جمهور نه تنها اعتنا نکرد بلکه فردای آن روز شیعیان را بمباران کرد. تحلیل آنها این است که اگر حوثیها بمانند و روزی عربستان، ایران را تهدید کند، حوثیها در حمایت از ایران به عربستان حمله میکنند. ایران یک بازوی قوی در دل اعراب به دست آورده است.
سید حسن نصرالله چند روز پیش گفته بود شما روزی از من درخواستی کردید که فلان شخص را که در جنگ سی و سه روزه گرفتید آزاد کنید و من اجابت کردم و من هم الآن از شما درخواست دارم جنگ را متوقف کنید. اما رییس جمهور نه تنها اعتنا نکرد بلکه فردای آن روز شیعیان را بمباران کرد. تحلیل آنها این است که اگر حوثیها بمانند و روزی عربستان، ایران را تهدید کند، حوثیها در حمایت از ایران به عربستان حمله میکنند. ایران یک بازوی قوی در دل اعراب به دست آورده است.
- الآن حوثیها در چه شرایطی به سر میبرند و جنگ به نفع کدام طرف پیگیری میشود؟
ارتش یمن از پشت و ارتش عربستان از روبهرو و قسمتي از دریا حوثیها را محاصره کرده و تحت فشار و تحریم اقتصادی قرار دادهاند تا زودتر نابود شوند. حوثیها با کمک مردم و حمله به پادگانهای یمن و عربستان تمام مایحتاج خوراکی و سلاحی خودشان را تأمین میکنند. تعداد حوثیها مشخص نیست و آمار دقیقی از آنان در دسترس نیست.
حوثی، خودش سید طباطبایی است، و حوثیها به شاگردان و پیروانشان اطلاق می شود. به نقل آیت الله جلالی، در گزارش سال گذشتة انگلستان دربارة گروههای شبه نظامی و چریکی، برترين و قویترين آنها صربها معرّفی شده بودند و امسال حوثیها که توانستهاند در برابر دو ارتش قوی مقاومت کنند. در ابتدا حوثیها سیصد نفر بودند امّا با توجّه به نتیجة جنگ اصلاً نمیتوان آمار دقیقی از تعداد حوثی ها داشت.
عربستان در مرز خود با یمن، حدود چهارصد روستا را تخلیه کرده است. گفتند ما میترسیم در این جنگ آسیب ببینیم. آنها به دنبال این هستند که نقشة مذهبی این منطقه را عوض کنند، چون حوثیها و مردم این روستاها با هم پیوندهای نسبی و سببی متعددی دارند.
البته واقعاً آبروی عربستان در این جنگ رفته است. در یکی از عملیاتها چهل چترباز را فرستاده بودند که جز یک نفر، همه کشته شدند، دهها نفرشان اسیر شدهاند و ورود عربستان به صحنة درگیری باعث قویتر شدن سپاهی شده که به اعتراف رییس جمهور یمن حتی سربازان ده، دوازده ساله دارد که مردانه میجنگند.
یمنی ها اعتراف میکنند هدف ما در طول سالهای گذشته این بود که میان شیعیان ایران و یمن فاصله بیندازیم امّا در این جنگ تمام زحمات گذشتة ما بر باد رفت، چون ما در این جنگ مرتب تبلیغ کردیم كه شما اصالتاً ایرانی و مجوسید، دستتان توی یک کاسه است، با هم متحدید و از این دست تبلیغات. از آن طرف فقط شبکههای ایرانی و عراقی اخبار این جنگها را منتشر میکنند. این جنگ پیوند فوق العادهای میان عراقيها، ایرانیان و شیعیان یمن به وجود آورده است. حوثیها نامة تشکر آمیزی برای آیت الله سیستانی به خاطر حمایتها و بیانیههایشان ارسال کردهاند. همة علما ـ الحمدلله ـ برای حمایت از حوثیها بیانیه صادر کردهاند. الآن حوثیها شرایطی دارند که حتی بیانیههای صِرف هم برای آنان كمك جدّي به شمار میآید. شیخ الازهر و علماي سني ديگر مناطق فتوا به قلع و قمع آنان صادر کردهاند. نه تنها شبکههای عربی اخبار این درگیریها را منتشر نمیکنند بلکه هفتة پیش «وزار＼ الاعلان» عربستان و یمن یک هم اندیشی به منظور برنامهریزی برای مقابله با شبکهها و رسانههای حامی حوثی برپا کرده بودند. تنها حدود يكصد برنامه در «العالم» تولید و پخش شده و همین امر باعث شده که بخشی از ماهوارهها و کشورهای عربی العالم را تحریم و فیلتر کردهاند. البته ایران هم با استفاده از شبکههای اروپایی راه حل مقابله با این مشکل را پیدا کرده است. در کنار این ماجرا، شخصیتهایی مثل سعید الفقیه که خودش وهابی است، شبکهای برای اعتراض و مخالفت با عربستان در کانال الاسلام ايجاد کرده و به عنوان بزرگترین نقطعه ضعف و نماد ضعف عربستان به حوثیها می پردازد. او چنین تحلیل میکند که حوثیها عاشورا و کربلا و غدیر دارند ولي ما در مقابل، ارتشي شکمباره با شبکههای سکس و.... داریم. معلوم است وقتی ما ارتش عقیدتی وهابی نداریم نمی توانیم با آنها بجنگیم. هرچه ارتش معتقد وهابی بوده به القاعده و ... رفتهاند. او صدای گریههای سربازان عربستانی را وقتی به همسرانشان زنگ میزنند پخش میکنند که ببینید اینها اصلاً روحیة جنگ و مقاومت ندارند.
- آیا یمن از ثروتهای مادی قابل توجهی مانند نفت هم بهرهمند است؟
یمن منطقة نفت خیزی است امّا تنها بیست و پنج سال است که کشف و استخراج آن شروع شده است. ذخایر آن با توجه به هم مرزی با عربستان در مناطق حضرموت و مآرب خیلی زیاد است. گاز زیادي هم دارد امّا مهمتر از آن، عدن و باب المندب و دریای سرخ است. منطقة حوثيها در مقایسه با پایتخت عربستان به مکّه نزدیکتر است و از این طریق خیلی میتوان استفاده برد.
- آیا حوثیها واقعاً ارزش اینهمه هزینه کردن را داشتند؟
شما ببینید شیعه از طريق افزایش کانالهای عربی شیعی و امثال آن مرتب در حال گسترش است. در واقع آنان از تهدید فرهنگی تشیع هراس دارند. حوثی یک امام جماعت ساده بود و اطرافیانش طلاب ساده بودند. امّا بعد از این حملات، همه به نیروهای نظامی تبدیل شدند. تا پیش از آن، حتی یک گوسفند را نمیکشتند. جنگ هم فقط با انگیزة کشتن حوثی و شیعیان بوده است.
اوّلین بار رییس جمهور مصر از تهدید هلال شیعه صحبت کرد. یکی از بزرگان شیعه میگفت من از بعد از این جمله منتظر شروع شيعه کشی بودم. این جمله دستور غیر مستقیم شیعه کشی بود. در لبنان، افغانستان، پاکستان، عربستان و یمن، حتی خوزستان و سیستان ایران این خط دنبال می شود.
تا به حال ده مورد مساجد شیعیان عربستان بسته شده و به آنها اجازة تأسیس مسجد جدید داده نمی شود. آن هم شیعیانی که من گمان میکنم یک سوم جمعیت عربستان را تشکیل دهند. شما نگاه کنید تا وقتی صدام سر کار بود، میگفتند ده درصد جمعیت عراق را شیعیان تشکیل میدهند اما به محض آنکه سرنگون شد رقم واقعی شیعیان عراق بسیاری را متحیر کرد. مسئولان یمن هم میترسند اگر حکومت وهابی یمن هم ساقط شود، رقم واقعی شیعیان یمن بیش از سنّیها باشد.
جریان وهابیت در شرایط کنونی مصداق بارز همان جریان ناصبیگری در طول تاریخ است. مشکل جریان وهابیت با امام علی(ع) است و حوثیها بهانهاند. جالب است بدانید من زمانی که وهابی بودم کتابی در ردّ امام علی(ع) نوشتم.
- آیا شبه نظامیان وهابی مانند سپاه صحابه و القاعده به کمک وهابیان یمن و عربستان در این نبرد آمدهاند؟
خیر، آنان به کمک اینها نیامدهاند چون عربستان در حال فروپاشی است و آل سعود به شدّت دچار درگیری و اختلاف داخلی شدهاند. دستهای بعثی، دستهای ناصبی، عدهای لاییک، عدهای وهابی و... هستند. مؤمنان و دینداران وهابی به طالبان پیوسته اند. آل سعود شرابخوارند و همین فساد اخلاقی باعث فرار متدینان وهابی از عربستان شده است. آل سعود الآن حدود چهل هزار نفرند که هرکدام آنها از جریانی حمایت میکنند. شما ببینید همین ماجرای سیل جدّه واقعاً یک افتضاح جدی برای عربستان بود.
یکی از رهبران مخالف دولت گفته بود سوء مدیریت دولت عربستان باعث این همه تلفات شده که بنابر اطلاعات دقیق و غیررسمی برخلاف رقم ادعا شدة 120 نفر، میزان کشته های سیل 11000 نفر بوده است. او ادامه میدهد، این سوء مدیریت را هم در صعده با حوثیها میتوانیم ببینیم، هم در جده با شهرسازی غلط شاهزاده های آل سعود که فقط به دنبال کاخ سازی و اجاره دادن و فروختن آنها به دیگران برای کسب ثروت بیشتر هستند. پیش از این به آنها گفته شده که اگر اینجا سیل بیاید چون داخل دره است تلفات بسیاری به دنبال می آورد. آنها گفته بودند مهم نیست، ما که نمیخواهیم آنجا سکونت داشته باشیم.
این مطالب برملا شده است. اگر طالبان وارد ماجرا هم بشود برای همکاری با دولت عربستان نیست و با عِرق مذهبی و فرقه ای وارد میشود. تا الآن هم گمان نمیکنم جنگ یمن آنان را به اتحاد کشانده باشد، چون اینقدر اختلاف میان آنان شدید شده که به کشتن هم اقدام میکنند و همدیگر را تکفیر میکنند. اینکه طالبانیها در افغانستان احمد شاه مسعود که سابقاً از رهبران وهابیها بود کشتند بر همین اساس بود. هرچند او در اواخر تغییر رویه داده بود و تفسیر نمونه میخواند امّا با این حال گرایش او به تشیع محرَز نبود. بعضی از آنها حاضرند با شیعه متحد شوند ولی با هم فرقههای وهابی خود هرگز.
- نقش یهود و اسراییل در این جنگ چیست؟
من خبری رسمی در این رابطه ندارم امّا با شناختی که از دولت عربستان دارم، به طور قطع آنها بدون هماهنگی با آمریکا و اسراییل قدم از قدم بر نمیدارند و اقدامی نمیکنند.
- به نظر شما آیندة عربستان چگونه خواهد بود؟
به نظر من عربستان در حال فروپاشی است. چون یک کشور قدرتمند و دارای ثبات سیاسی هیچ وقت به یک گروه کوچک حمله نمیکند. تصور کنید اگر ایران به طالبان افغانستان حمله کند، کلّ ابهت ایران در جهان اسلام از بین میرود. الآن چنین اتفاقی برای عربستان افتاده است. الآن محبوبیت یمنیها به واسطة سابقة تاريخيشان اصلاً قابل مقایسه با دولت سعودی که مورد تنفّر جهان اسلام است، نیست و بسیاری از متفکران جهان اسلام به سعودی اعتراض میکنند که فرق شما با رژیم صهیونیستی چیست؟ شما همان کاری را میکنید که اسراییل در غزه کرد. به خصوص که از طریق اینترنت و ماهواره به طور مرتب فیلمها و عکسهای این جنگ، به طور روزانه برای جهان ارسال میشود و همه از اقدامات وحشیانة آنان با خبر میشوند.
- آیا اين خبر كه شیعیان یمن علیه ایران راهپیمایی کرده و نام یکی از خیابانها را به ندا آقاسلطان تغییر دادند، صحّت دارد؟
خیر، آنها شیعه نبودند و عدهای اراذل و اوباش بودند که مأمور شده بودند چنین کاری بکنند. ایرانیها هم، راهپیمایی کردند و نام خیابان روبه روی سفارت یمن به نام آصف را به سيّد حسین الحوثی تغییر دادند و خبرهای شادی بخش این مطلب به یمنیها رسیده است. نوع تحرکاتی که گفتید انتقام دولتیهای یمن از ایران است، نه رفتار تودة مردم. بیمارستان ایرانی یمن هم بعد از بیست سال فعالیت با همین انگیزه تعطیل شد و مدعی شدند از اینجا اسلحه توزیع می شود. یکی از نویسندگان یمنی گفته بود، این یک اشتباه استراتژیک است که ما بخش قابل توجهی از یمن را به ایران میبخشیم. حالا هرچقدر ایران اعلام کند ما با حوثیها کاری نداریم و آنان را نمیشناسیم فایده ندارد. نوع تبلیغات یمن و عربستان به نحوی است که ایران را هم وارد ماجرا کنند.
- آیا میتوان برای یمن نقشی استراتژیک و مؤثر در منطقه و دنیا در نظر گرفت؟
مسلّماً بله. دریای سرخ برای آمریکا، اسراییل و عربستان مهم است و کشتیهای آنها از منطقة تنگة بابالمندب رد می شوند که دست یمن است. برخی تحلیلگران بر این باورند که جنگ به یمنیها برای ضربه زدن به ایران با سلطه براین تنگة باب المندب بوده و از همین رو ایران چند کشتی را به این سمت روانه کرده است. برخی گفتهاند میترسیم جنگ عربستان با حوثیها به جنگ ایران و عربستان تبدیل شود. آنها میگویند ایران یک پایگاه نظامی دارد و چند روز پیش، پس از راهی شدن کشتی های ایرانی به سمت دریای سرخ، حسنی مبارک تهدید کرد ما نمیگذاریم ایران در مسائل داخلی جهان عرب دخالت کند. اگر در دریای سرخ اتفاقی بیفتد مصر آسیب می بیند. چون کانال سوئز بسته می شود و با باقی ماندن حوثیها، آنها با توجه به کوههایی که در اختیار دارند بر دریای سرخ مسلط خواهند بود و میتوانند از ایرانی ها حمایت کنند. اعراب متعصب، پیروزی حوثی ها را به مثابة در آمدن یک بازوی قوی برای ایران ميدانند و برای همین، عربستان و یمن به دنبال تسلط بر این کوهها هستند. فراموش نکنیم منطقة خاورميانه همان منطقهای است که زير ذرّهبین اهل بیت(ع) قرار گرفته بود و حوادث ایران، یمن و عربستان با حوادث سومالی و اتیوپی متفاوت است.
- آیا در این جنگ صحبت از امدادهای غیبی و الهی هم وجود دارد؟
مشابه آن بحثهایی که در لبنان و غزه دربارة امدادهای الهی بود، اینجا هم هست. خود حوثیها ایمان قوی و قابل توجهی دارند. مثلاً میگویند گاه زیر بمبارانها مینشینند و می گویند به ما آسیبی نمیرساند. چند وقت پیش به خود حوثی گفتم شما مبالغه میکنید، گفت میتوانید این مطلب را از خود مردم هم بپرسید. این مطلب به قدری شهرت یافته که رییس جمهور یمن در تلویزیون اعلام کرد، ما سحْر حوثیها را توسط یک ساحر کشف کردهایم و فهمیدیم که کتیبهای را بدرالدین حوثی نوشته و به دنبال خنثی کردن آن هستیم.
- نگاه وهابیها به زمان فعلی و نسبت آن با امام مهدی(ع) چیست؟
وهابیها مثل دیگر مسلمانان بر این باورند که الآن زمان ظهور حضرت مهدی(ع) است. شخصیتی که به عنوان مهدی، سی سال قبل در مسجدالحرام قیام کرد، يك وهابی بود. در عین حال که دولت يمن میگوید مسئله یمانی افسانه است، چنان از حوثی میترسند که قابل وصف نیست. آنها میگویند حوثی میخواهد مردم را دور خودش جمع کند و بگوید من همان یمانی موعودم. در حالی که خود حوثی در رادیوی انگلستان ادعای یمانی بودن خودش را تکذیب کرد، افرادی از عراق در ایران و عراق ادعای یمانی بودن داشتند و سروصداهایی کردند و اين ربطی به حوثیها نداشت.
- آیا این جریان نسبتی با یمانی دارد و اساساً نگاه خود مردم یمن به این موضوع چیست؟
الآن در روزنامهها و رسانههای مختلف یمن، بسیاری به طور جدی موضوع یمانی را پیگیری میکنند. خود دولت یمن چند هیأت را به دیدار با آقای کورانی روانه کردهاند که آیا حوثی همان یمانی است؟ سفیر یمن در جلسهای که همة یمنیهای هاي ساکن ایران جمع شده بودند، گفت: به دستور رییس جمهور هرچه مطلب دربارة یمانی وجود دارد جمع کنید؛ چه آثار مستقل و چه کتابهایی مثل «عصر ظهور» و «روزگار رهایی» و جلد پنجاه و سوم «بحارالانوار» که در لابهلای مطالب خود از یمانی سخن گفتهاند. کتاب عربی و فارسی هم برای آنها فرق نمی کرد و این پیگیریها و صحبتها و هشدارهای او دربارة یمانی در مطبوعات و رسانهها هم منعکس شده است. تا قبل از ترس و هراس رییس جمهور، اکثر مردم از موضوع یمانی بیاطلاع بودند اما با حساسیتها و جلسات مکرر و پیگیری های او، مردم؛ چه زیدی چه امامی و چه سنی و وهابی روی این موضوع حساس شده و اخبار را دنبال میکنند تا ببینند حوثی همان یمانی است یا نه؟ البته خود حوثی بارها این ادعا را تکذیب کرده و گفته است دولت در حقّ مردم ما خیلی ظلم میکند، به امام علی(ع) هتاکی میکنند، «نهج البلاغه» و «صحیفه سجادیه» را میسوزانند، غدیر را مسخره میکنند و در مناطق شیعه نشین کتابهایی مانند «افسانة غدیر» را توزیع میکنند، بچههای ما را میکشند و انگیزة ما مقابله با این سوء رفتارهاست و ما از خودمان دفاع میکنیم. این مطلب را من از خود حوثی ها در ملاقاتی که با هم داشتیم شنیدم. اینکه آیا حوثی همان یمانی است سؤالی است که همه جهان عرب از امثال آقای کورانی می پرسند و به دنبال کشف رابطه میان این دو هستند.
+ نوشته شده در ساعت توسط منتظر
|